وبلاگ اختصاصی شیخ استاد عبدالباسط عبدالصمد

نگاهی به آثار تاریخی و جاودانه شیخ عبدالباسط و مشاهیر تلاوت

وبلاگ اختصاصی شیخ استاد عبدالباسط عبدالصمد

نگاهی به آثار تاریخی و جاودانه شیخ عبدالباسط و مشاهیر تلاوت

وبلاگ اختصاصی شیخ استاد عبدالباسط عبدالصمد

وبلاگ استاد عبدالباسط عبدالصمد سعی دارد با انتشار تلاوتها و مقاطع مختلف از آثار جاودانه شیخ عبدالباسط ، هنر و ابعاد فنی تلاوت وی را در اختیار طرفداران این شمسِ تلاوت قرار دهد .

با قسمت سوم از تحلیل این شاهکار عظیم در خدمت شما هستیم .
این بخش از تحلیل از سوره مبارکه تکویر شروع میشود .



فراز 53 : بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ
بسمله در بیات مختص بسبک شیخ عبدالباسط

فراز 54 :  إِذَا الشَّمْسُ کُوِّرَتْ ﴿۱﴾ وَإِذَا النُّجُومُ انْکَدَرَتْ ﴿۲﴾وَإِذَا الْجِبَالُ سُیِّرَتْ ﴿۳﴾وَإِذَا الْعِشَارُ عُطِّلَتْ ﴿۴﴾وَإِذَا الْوُحُوشُ حُشِرَتْ ﴿۵﴾وَإِذَا الْبِحَارُ سُجِّرَتْ ﴿۶﴾وَإِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ ﴿۷﴾وَإِذَا الْمَوْءُودَةُ سُئِلَتْ ﴿۸﴾بِأَیِّ ذَنْبٍ قُتِلَتْ ﴿۹﴾

در مورد این اثر رویایی و فراتر از هنر باید عرض کنم زبان قاصر از ادای حق این فراز است . این فراز از وقتی که به ایران آمده از کوچک تا بزرگ از زن تا مرد همه در محافل ترحیم و ... مورد توجه ویژه مردم بوده تا حدی که مشکل بتوان کسی را پیدا کرد که تکویر استاد عبدالباسط را نشنیده باشد . شنیده ام که به استاد مصطفی اسماعیل گفته بودند از سوره تکویر تلاوت کند ، و ایشان از این کار صرفنظر نموده بودند و در باب دلیل این کار فرموده بودند : سوره تکویر مال عبدالباسط است .
وبا همین سخنِ اکبرالقراء میتوان به عظمت تلاوت سوره تکویر توسط شیخ عبدالباسط پی برد.
هر چه طول یک فراز طولانی باشد و پرده های بالای صوت خوانده شود ، احتمال بروز مشکل صوتی و لحنی بیشتر پدیدار میشود .اما در این فراز جاودانه شیخ عبدالباسط مانند نهری روان ،آیات خداوند را بر دل مومنان مینشاند. این فراز تقریبا در 49 ثانیه خوانده شده است که یک نفس طویل در تلاوت محسوب میشود . معمولا قاریان حرفه ای وقتی میخواهند آیات طولانی را در یک نفس بخوانند ، گاهی سرعت تلاوت را بالا میبرند تا بتوانند با کمبود نفس مواجه نشوند و بدین سبب ذهن آنها معطوف به نفس میشود و حس معنوی تلاوت ، بدین شکل از بین میرود . اما نگاه کنید !!! شیخ عبدالباسط این مقطع طولانی را شمرده شمرده ، بدون هیچ تغییری در سرعت تلاوتش توام با حس معنوی بسیار زیبایی تلاوت میکند .
از نکات بارز و بدیهیات این فراز ، وجود تحریرهای بسیار زیبا است که این فراز را تبدیل به چیزی کرده که همه تلاوت سوره تکویر را مارکی برای استاد عبدالباسط بدانند !!! وقتی سخن از تلاوت سوره تکویر است ، اولین ذهنیتی که بسر می آید ، استاد عبدالباسط است .
تحریرهای این مقطع را اینگونه نشان خواهیم داد :
تحریرهای توگلویی : قرمز
تحریر های سرعتی : نارنجی
تحریرهای روی حروف کوتاه : سبز
تحریرهای لرزشی وقدرتی : آبی
تحریر نرمال : قهوه ای

إِذَا الشَّمْسُ کُوِّرَتْ ﴿۱﴾ وَإِذَا النُّجُومُ انْکَدَرَتْ ﴿۲﴾وَإِذَا الْجِبَالُ سُیِّرَتْ ﴿۳﴾وَإِذَا الْعِشَارُ عُطِّلَتْ ﴿۴﴾وَإِذَا الْوُحُوشُ حُشِرَتْ ﴿۵﴾وَإِذَا الْبِحَارُ سُجِّرَتْ ﴿۶﴾وَإِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ ﴿۷﴾وَإِذَا الْمَوْءُودَةُ سُئِلَتْ ﴿۸﴾بِأَیِّ ذَنْبٍ قُتِلَتْ ﴿۹﴾

فراز 55 :
وَإِذَا الصُّحُفُ نُشِرَتْ ﴿۱۰﴾
فراز 56 :
وَإِذَا السَّمَاءُ کُشِطَتْ ﴿۱۱﴾
فراز 57 :
وَإِذَا الْجَحِیمُ سُعِّرَتْ ﴿۱۲﴾
فراز 58 :
وَإِذَا الْجَنَّةُ أُزْلِفَتْ ﴿۱۳﴾عَلِمَتْ نَفْسٌ مَا أَحْضَرَتْ ﴿۱۴﴾

این چهار فراز به زیبایی در راست خوانده شده .بم بسیار زیبای شیخ ...

فراز 59 :
فَلَا أُقْسِمُ بِالْخُنَّسِ ﴿۱۵﴾الْجَوَارِ الْکُنَّسِ ﴿۱۶﴾وَاللَّیْلِ إِذَا عَسْعَسَ ﴿۱۷﴾وَالصُّبْحِ إِذَا تَنَفَّسَ ﴿۱۸﴾إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ کَرِیمٍ ﴿۱۹﴾
 
یک چهارگاه درجه یک و خارق العاده !!! شروعی بسیار پر قدرت با پایانی ابداعی ...
تحریرهای توگلویی بسیار زیبا به همراه یک قفله شگفت انگیز !!! به اطلاع دوستان میرسانیم که قفله ی این فراز از قفله های ابداعی شیخ عبدالباسط است و چنین حالتی (منظور نحوه ادای عبارت (کریم )) در قراء قبل از شیخ شنیده نشده است .

فراز 60 :
ذِی قُوَّةٍ عِنْدَ ذِی الْعَرْشِ مَکِینٍ ﴿۲۰﴾مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِینٍ ﴿۲۱﴾
فرازی در بیات و جرعه ای از صبا بسبک قراء قدیمی مثل مرحوم شیخ رفعت

فراز 61 :
ذِی قُوَّةٍ عِنْدَ ذِی الْعَرْشِ مَکِینٍ ﴿۲۰﴾مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِینٍ ﴿۲۱﴾
صبا در بم صدا

فراز 62 :
وَمَا صَاحِبُکُمْ بِمَجْنُونٍ ﴿۲۲﴾
بیات در بم صدا

فراز 63 :
وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ ﴿۲۳﴾وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ ﴿۲۳﴾وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ ﴿۲۳﴾وَمَا هُوَ عَلَى الْغَیْبِ بِضَنِینٍ ﴿۲۴﴾

انجام مدولاسیون بسیار زیبا ابتدا از بیات و منتهی به راست
این انتقال واقعا به زیبایی و اوج لطافت انجام گرفته .

فراز 64 :
وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ ﴿۲۳﴾وَمَا هُوَ عَلَى الْغَیْبِ بِضَنِینٍ ﴿۲۴﴾
راست بسیار زیبا در روایت السوسی و همچنین قفله ای بسیار  فنی ، تیز و زیر که شاید فقط از دست استاد عبدالباسط بربیاد !!!

فراز 65 :
وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ ﴿۲۳﴾وَمَا هُوَ عَلَى الْغَیْبِ بِضَنِینٍ ﴿۲۴﴾
ادامه روایتهای مختلف از این آیه در راست در بم صدا

فراز 66 :
وَلَقَدْ رَآهُ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ ﴿۲۳﴾وَمَا هُوَ عَلَى الْغَیْبِ بِضَنِینٍ ﴿۲۴﴾
ادامه راست در این آیه و تکرار برای تاکید

فراز 67 :
وَمَا هُوَ بِقَوْلِ شَیْطَانٍ رَجِیمٍ ﴿۲۵﴾فَأَیْنَ تَذْهَبُونَ ﴿۲۶﴾
فرازی فوق العاده در بم صدا با قفله ای عالی و فنی

فراز 68 :
إِنْ هُوَ إِلَّا ذِکْرٌ لِلْعَالَمِینَ ﴿۲۷﴾
راست در بم صدا

فراز 69 :لِمَنْ شَاءَ مِنْکُمْ أَنْ یَسْتَقِیمَ ﴿۲۸﴾
 راست با قفله ای قدرتی

فراز 70 :لِمَنْ شَاءَ مِنْکُمْ أَنْ یَسْتَقِیمَ ﴿۲۸﴾
راست در اختلاف قرائت همراه قفله ای با تحریرهای اتوماتیک و منظم !!!

فراز 71 :
وَمَا تَشَاءُونَ إِلَّا أَنْ یَشَاءَ اللَّهُ رَبُّ الْعَالَمِینَ ﴿۲۹﴾
راست در بم صدا

آغاز سوره مبارکه ضحی

فراز 72 :
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ
شروعی طوفانی در راست

فراز 73 :وَالضُّحَى ﴿۱﴾وَاللَّیْلِ إِذَا سَجَى ﴿۲﴾مَا وَدَّعَکَ رَبُّکَ وَمَا قَلَى ﴿۳﴾وَلَلْآخِرَةُ خَیْرٌ لَکَ مِنَ الْأُولَى ﴿۴﴾وَلَسَوْفَ یُعْطِیکَ رَبُّکَ فَتَرْضَى ﴿۵﴾
جواب مقام راست در اوج زیبایی و قدرت . این فراز نیز از برجسته های آثار فاخر شیخ عبدالباسط است که در روایت ورش از نافع اجرا شده است . در این فراز تحریر معنای خود را رها میکند و تبدیل به احساس میشود !!!

فراز 74 :
أَلَمْ یَجِدْکَ یَتِیمًا فَآوَى ﴿۶﴾وَوَجَدَکَ ضَالًّا فَهَدَى ﴿۷﴾وَوَجَدَکَ عَائِلًا فَأَغْنَى ﴿۸﴾
راست چهارگاه بسیار زیبا در بم صدا

فراز 75 :
فَأَمَّا الْیَتِیمَ فَلَا تَقْهَرْ ﴿۹﴾
فراز 76 :
وَأَمَّا السَّائِلَ فَلَا تَنْهَرْ ﴿۱۰﴾
فراز 77 :
وَأَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّکَ فَحَدِّثْ ﴿۱۱﴾
سه فراز کوتاه در راست بم صدا

فراز 78 :
فَأَمَّا الْیَتِیمَ فَلَا تَقْهَرْ ﴿۹﴾وَأَمَّا السَّائِلَ فَلَا تَنْهَرْ ﴿۱۰﴾
راست زیبا در بم

فراز 79 :
وَأَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّکَ فَحَدِّثْ ﴿۱۱﴾ لا اله الاالله لا اله الاالله و الله اکبر و لله الحمد بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ أَلَمْ نَشْرَحْ لَکَ صَدْرَکَ ﴿۱﴾

 چهارگاه بسیار رویایی شروع از راست !!! قطعه ای پر از احساس و حزن.
عبارتی که شیخ مابین این دو سوره میخواند ، مستحب است و روایاتی دال بر این موضوع آمده است .

فراز 80 :وَوَضَعْنَا عَنْکَ وِزْرَکَ ﴿۲﴾الَّذِی أَنْقَضَ ظَهْرَکَ ﴿۳﴾وَرَفَعْنَا لَکَ ذِکْرَکَ ﴿۴﴾

راست در بم

فراز 81 :
فَإِنَّ مَعَ الْعُسْرِ یُسْرًا ﴿۵﴾إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ یُسْرًا ﴿۶﴾
راست نوا در اوج زیبایی


 فراز 82 :فَإِذَا فَرَغْتَ فَانْصَبْ ﴿۷﴾وَإِلَى رَبِّکَ فَارْغَبْ ﴿۸﴾
راست در بم


آغاز سوره مبارکه حمد

فراز 83 :
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ﴿۱﴾الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِینَ ﴿۲﴾الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ﴿۳﴾مَالِکِ یَوْمِ الدِّینِ ﴿۴﴾إِیَّاکَ نَعْبُدُ

فرازی خیالی و رویایی با صدای بهشتی و آرامبخش جانها . صدایی مثل الماس شفاف و مثل آب زلال طنین انداز . میلیونها انسان تا بحال با این فراز، جام مست کننده این شراب معنوی را نوشیده اند تا وارد عالم معنویت شوند . شیخ عبدالباسط در این فراز کاری کرده که تا کنون هیچ کسی به این کیفیت حتی نتوانسته تقلیدش کند ، هر کسی بخواهد این قطعه را تقلید کند ناگزیر از بال و پرِ این فراز میزند تا بلکه بتواند از پسِ این قطعه سنگین برآید . تمام تقلیدهایی که از این فراز انجام شده از لحاظ کیفیت در سطح بسیار پایینی قرار دارند . مثلا وقتی خواسته اند روی مسائل صوتی اش تمرکز کنند ، نتوانسته اند احساس را منتقل کنند . وقتی احساس را منتقل کرده اند ، از لحاظ صوت کم آورده اند یا ریزه کاریها را فدا کرده اند  و....
این اعجاز در مایه های عجم و چهارگاه اجرا شده است . استاد عبدلباسط چنان از رحمانیت خداوند مدهوش است که این آیات رحمانی را دو مرتبه تکرار میکند . در مرتبه دوم در روایت السوسی مدی بسیار اعجازی را بظهور میرساند . این تحریر در عبارت ( الرحیم ) آنقدر مشکل است که فقط کسی میداند که قاری یا خواننده است .
اگر نعبد را بطرزی که استاد ادا میکند ، در مسابقات ادا کنید مسلما نمره کسر میکنند ، بعلت اینکه میگویند نباید روی حرف عین اینچنین تحریر زده شود !!! و با احتساب چنین مواردی فک کنم استاد عبدالباسط نتواند در مسابقات ایران مقامی بیاره !!!
ولی در مصر قاری دارای بعضی آزادی های منطقی است و نمونه اش همین اجرای ( نعبد )

فراز 84 :إِیَّاکَ نَعْبُدُ وَإِیَّاکَ نَسْتَعِینُ ﴿۵﴾
بیاتی بسیار عالی

فراز 85 :
اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِیمَ ﴿۶﴾
بیات در بم

فراز 86 :
صِرَاطَ الَّذِینَ أَنْعَمْتَ عَلَیْهِمْ غَیْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَیْهِمْ وَلَا الضَّالِّینَ ﴿۷﴾
بیات حسینی در بم صدا با سبکی ویژه و تحریرهای پر و زیباو فرودی زیبا در انتهای آیه

فراز 87 : تصدیق

نظرات  (۵)

۱۸ مرداد ۹۶ ، ۰۰:۴۸ مرتضی انجم شعاع
وقتی اسم یک قاری یا خواننده یا هر هنرمندی برده میشه در ذهن شنونده یکی از آثار فاخر اون شخص یادآوری میشه. اما اسم استاد عبدالباسط با شاهکارهایی گره خورده که شنونده بین انتخاب گزینه برتر در میماند.
نکته ی جالبی که در آیات ابتدایی تکویر به وضوح شنیده میشه، تحریرهای توگلویی به صورت یک آیه در میان بر روی سه کلمه (نجوم، عشار، بحار) هست که زیبایی خاصی به تلاوت میده.
ممنون بابت این تحلیل ارزشمند
پاسخ:
احسنت واقعا منم به این قضیه اعتقاد دارم
این تحریرهای یک در میان هم خیلی زیبا اجرا شدن . 
درود برشما 
سلام علیکم ...

                       الله اکبر ،الله اکبر،ماشاالله...

ممنونم برادر،ممنون...

واقعا اینقدر سوره حمد فنی بوده؟؟؟؟؟ خیلی برام عجیبه!

واقعا واقعا برای تلاوت آفریده شده بود.........

بازم از شما تشکر میکنم بابت سوره تکویر
پاسخ:
سلام مجتبی عزیز

بله البته
شکی درش نیست
درود بر شما
سلام برادر حالتون چطوره؟
واقعا بعضی از سوره ها مختص استاد عبدالباسط هست!
امان از این فکر و دل که نمیخواد از تحلیل تلاوت ( حج و حاقه) بگذره، حالا ببینم پست بعدی شما چی هست!
گر گویم جان فدا کنم جان نفسست
گر گویم دل فدا کنم دل هوسست
پاسخ:
سلام بزرگوارم مرسی الحمد لله

با چند پست ویژه مربوط به انتشار تلاوت درخواستی و آشنایی با یکی از فنون تلاوت استاد عبدالباسط در خدمتتان خواهم بود تا ببینیم قضیه این تحلیلها به کجا میکشه !!!
باسلام وتقدیرازاستادعزیزتحلیل بسیارزیبایی کردیداگرامکان دارد سوره تکویراستادسعیدمسلم را انجام دهید دوست دارم مقایسه ای از این دو تلاوت مهم وتاثیرگذار داشته باشیم البته اگرصلاح می دانید چونسایت استادعبدالباسط است وبنده نمیخام سیاست کاریتان را عوض کنم ولی میدانم شما با تلاوت های استادمسلم همچون استادعبدالباسط مانوسید اگرتحلیل بفرمایید ممنون میشوم 
پاسخ:
سلام برادر
اطاعت امر شد
واقعا عبدالباسط روی آیه هایی که میخواسته بخونه (مخصوصا تلاوتهای محفلی) فکر میکرده که چه جوری بخونه یعنی فقط هدفش این نبوده که با صدای بلند یا یک نفس خوندن بخونه که جلب توجه کنه.
این سوره حمدی که در این تلاوت هست هم همونیه که همیشه قبل از برنامه درسهایی از قرآن پخش میشه. به عبارتی تیتراژ شروع این برنامه مال همین محفل هست.
پاسخ:
بله درسته برادر
کاملا میدانسته و فکر میکرده که چیکار باید بکنه . هیچ چیز بسادگی بدست نمیاد ، استاد بزرگوار مزد اشتیاق و زحماتشون رو از خدا گرفتن که چنین تلاوت میکنن.
بنده به اشتیاق همین فراز سوره حمد ، این برنامه رو میدیدم.

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">